Köpeklerde BeslenmeBir canlının yaşamsal faaliyetleri arasında önemli bir yer tutanbeslenme tüm vücut fonksiyonlarının devamlılığı için gerekli temelunsurdur. Canlı vücudunda gelişen tüm metabolik ve fizyolojik olaylarınrutin işlevlerini sürdürebilmesi için bir miktar besin gereklidir ve buyaşam payı olarak adlandırılır. Canlının bedensel aktivasyonlarınısürdürebilmesi için de gerekli bir enerji payı ihtiyacı vardır. Yaşampayı ve enerji payı canlının toplam besin ihtiyacıdır ve zorunlu olarakdışarıdan alınması gerekir. Beslenme ne kadar dengeli ve yeterli olursacanlının yaşam kaliteside aynı oranda yüksek olacaktır.
Köpeğin ırk, cinsiyet, yaş ve boyutlarına göre besin ihtiyacı farklıolabileceği gibi laktasyon, gebelik, çiftleşme gibi özel durumlarındada günlük besin ihtiyacı farklı olacaktır. Aşağıda bu farklılıklargözetilerek, beslenmedeki en temel unsurlar ve dikkat edilmesi gerekendiğer konular açıklanmaktadır. Bu bilgiler tamamen sağlıklı bir köpeğintemel ihtiyaçları gözetilerek hazırlanmıştır. Doğal olarak hastalıklarveya başka nedenlere bağlı olarak vücudun ihtiyaçları farklılıkgösterebilir. Bu nedenle köpeğinizin beslenme şekli ve düzeni veterinerhekim tarafından belirlenmelidir.
Yavru Köpeklerde Besleme
Köpekler etoburdurlar. Sindirim sistemleri, tek bir mideden ve kısa birbağırsak sisteminden oluşur. Bu sistem et ve et bazlı besin maddelerinikolayca sindirebilir. Yavruların sütten kesilmesi yaklaşık 4-6haftalıkken gerçekleşir. Irklara göre değişiklik göstermekle birlikteyavru bir köpeğin erişkin hale gelinceye kadar geçen gelişme süreci10-16 ayda tamamlanır. Gelişme çağında onları en iyi şekilde beslemekgerekir. Bu nedenle gelişme dönemi boyunca beslenme yavru kuru mamalarıveya yavru konserve mamalarıyla yapılmalıdır.
Köpeklerin farklı hayat evrelerinde farklı gereksinimleri vardır. Yavruköpeklerin besin gereksinimleri, erişkin bir köpeğin ihtiyacından dahafazladır. Bu fazlalık yavruların büyüme dönemindeki ihtiyaçlarından veaktivitelerinden kaynaklanır. 3 aylık yavru ile 8 aylık yavrunungereksinimlerinde bile farklılıklar görülür. Bu yüzden yavrular,gereksinimlerine uygun yüksek biyolojik değerli ve kolay sindirilebilirprotein, yeterli kalsiyum ve uygun kalsiyum/ fosfor oranıyla yüksekvitamin içeren diyetlerle beslenmelidir. Proteinler, doğru vücutbüyümesi ve kas gelişimi açısından önemlidir.
• Yavrular 4-5 haftalık olduklarında kuru mama, ıslatılarak yada yavru konserveleriyle
karıştırılarak verilmelidir. Böylece yavruların mamalarını koklamaları,yalamaları ve ısırmaya başlamaları teşvik edilir. Bu ıslatma işlemi,kuru mamaya daha fazla aroma kazandırarak tadını, kokusunu velezzetliliğini arttırır. Ayrıca mamanın daha yumuşak olmasını ve süttenyeni kesilen yavruların çiğneme refleksini uyarak mamayı daha kolayalmalarını sağlar. Bu uygulamanın yavrularda şekillenebilen mideşişkinlerini, mide dönmelerini ve gaz oluşmasını engellediği deuzmanlar tarafından belirtilmektedir.
• Mamanın ıslatılaması ilk 2-3 aylık dönemde süt ile yapılabilir. Daha sonraki dönemde
mamanın ıslatılması gerekirse bu işlem su, et suyu yada yemeklerinsularıyla yapılmalı, süt kullanılmamalıdır. Köpeklerin süte gereksinimduyduğu dönem ilk 2-3 aydır. Bundan sonraki dönemlerde süt sindirimsisteminde problemlere ve ishale neden olabilir. Yapılan araştırmalarköpeklerin % 80’inin süte karşı allerjik olduğunu göstermektedir. Bunedenle ilk 2-3 aydan sonra süt vermekten kaçınılmalıdır.
• Yavrunun anne sütünden sonra birden bire kuru mamayla beslenmesinin kabızlığa yol
açabildiği de bilinmektedir.
• Mamanın partikül büyüklüğü köpek yavrularına uygun olmalıdır. Büyük partüküllü bir
mamayı yavrunun ağzına alması ve çiğnemesi zor olacağından, bubeslenmeyi olumsuz etkileyecektir. Köpeklerin arasında bireyselfarklılıkların da olduğu unutulmamalıdır. Bu nedenle yavru mamasıhazırlayan ticari firmalar, farklı gelişme dönemleri için farklıpartükül büyüklüğüne ve farklı formülasyonlara sahip mamalarhazırlamışlardır.
• Mamanın küçük parçalar halinde verilmesi, yavrunun yeme alışkanlığı kazanması
açısından da önemlidir.
• Köpek kabına mama konulduktan sonra, “gel” veya “ye” gibi bazı tek heceli
komutlarla mama yemeye teşvik edilmelidir.
• Yavruların mide kapasiteleri, günlük ihtiyaçlarını bir sefer yemeyle karşılayacak kadar
gelişmediğinden, yavrular yiyeceklerini birkaç öğünde tüketirler.
• Yavruların diyetleri 6. haftadan 3 aya kadar günde 4 öğün, 3 ayda 6 aya kadar günde 3
öğün, 6. aydan 12. aya kadar günde 2 öğün, 12. aydan sonra ise günde 1 öğün olarak verilmelidir.
• Yemek zamanı ve yemek yedikleri yer olabildiğince sabit olmalı ve değiştirmemeye çaba
gösterilmelidir. Günde 3 öğün yapılan beslemede yemek zamanlarınınsabah,öğlen ve akşam olarak düzenlenmesi yararlıdır. Köpekler ancak10-12 aylık olduktan sonra, günlük ihtiyaçlarını tek bir öğünlekarşılayabilecek sindirim sistemi kapasitesine ulaşırlar.
• Beslenme amacıyla uyuyan yavruların uyundırılmaları doğru değildir. Yavruların
beslenme kadar uykuya da gereksinimi olduğu unutulmamalıdır.
• Yavrular 6-7 haftalık olduktan sonra diş değiştirme dönemine kadar, kuru mamanın
ıslatılamasına gerek yoktur. Çünkü ilk 6-7 haftadan sonra köpeklerdeçiğneme refleksi iyice gelişir ve katı partüküller ağıza rahatça alınıpsindirilebilir.
• Su katılmak suretiyle hazırlanan ve kendi yapısında yüksek miktarda su bulunduran
(konserve gibi) mamalar, küf mantarlarının üremesi için uygun bir ortamyaratır. Bu tip su miktarı fazla olan mamalar, 30-60 dakika içersindetüketilmediklerinde köpeğin önünden alınmalıdır. Islatılarak verilenmamaların tüketilmeyen kısımlarının süratle bozulabileceğiunutulmamalıdır.
• Yavru köpekler 4 aylık olduklarında geçici dişler dökülmeye başlar ve 42 adet kalıcı diş
süt dişlerinin yerini alır. Diş değiştirme döneminde kuru mamalarınıslatılarak verilmesinde yarar vardır. Bunun nedeni bu dönemde kurumamanın sert gelmesi ve yavrunun kuru mamalardan yeterinceyaralanamamasıdır. Bu dönemde yavrunun biraz iştahsız olması normaldir.Ancak gene de bir miktar yumuşatılmamış (ıslatılmamış) kuru mamaverilerek dişlerin temizlenmesi sağlanmalıdır.
• Çok sık olmamakla birlikte kırılmadan temizlenmiş ve pişirilmiş ilikli büyük kemiklerin
verilmesi, köpeklerde dişlerin temizlenmesinde ve çene kaslarının çalışmasında faydalıdır.
• Kuru mamayla beslenme köpeklerin gelişimi açısından daha uygundur. Çünkü ticari
mamalar, gelişim açısından gerekli olan bütün unsurları dengeli birşekilde ve yeterli miktarlarda içermektedir. Ev yemekleri ile yapılanbeslemenin, gelişim için gerekli olan besin unsurlarını yeterli vedengeli bir şekilde sağlayamadığı klinik araştırmalarla kanıtlanmıştır.
• Kalsiyum ve fosfor gibi iki temel besin maddesi, yavruların diyetinde yeterli ve dengeli
bir düzeyde bulunmalıdır. Çünkü kalsiyum ve fosfor düzeyi düşük gıdayla beslenen yavrularda sıklıkla raşitizm gelişmektedir.
• Köpeklerin aşırı yağlanmasına izin verilmemelidir. Aşırı kilo alma ve yağlanma bir
taraftan güzelliklerini diğer bir taraftanda sağlıklarını bozmakta vehayatlarını kısıtlamaktadır. Bu yüzden iyi dengelenmiş ve denetimdengeçmiş köpek mamalarının paketlerinde yazılı bulunan beslenmetalimatlarına ve miktarlarına, veteriner hekim aksi birşey söylemedikçemutlaka uyulmalıdır. Aşırı mama tüketiminin midede rahatsızlıklara veishale neden olabileceği unutulmamalıdır.
• Yavru köpeklerin kişisel gereksinimlerine göre, ihtiyaç duydukları günlük mama miktarı
değişiklik gösterebilir. Köpek her öğünden sonra yemek kabında mama bırakıyorsa, kaba konan mama miktarı %10 azaltılmalıdır.
• Kuru mamayla beslenen köpeklerin içme suyu gereksinimleri daha fazladır. Bu yüzden
önlerinde her zaman taze ve yeterli miktarda temiz su bulunmalıdır.
• Köpeğin mama ve su kabı ayrı olmalıdır. Bu kaplar ayak altından uzak bir yere
konulmalı ve her öğün sonrasında temizlenmelidir. Köpeğinizindeviremeyeceği büyüklükte ve şekilde su ve mama kabı seçmeye özengösterilmelidir.
• Köpeklerin diyetlerinde ani değişiklikler yapmaktan kaçınılmalıdır. Böyle bir işlem
gerekliyse kademeli olarak yapılmalıdır. Köpek maması yeni bir mama iledeğiştirilirken, bu değişim ortalama 7 günlük bir süreç içersindeyapılmalıdır. bu geçiş dönemi hem köpeğin alışması hem de sindirimsistemi açısından faydalı olacaktır. Köpeğin eski mamasıyla yeni mamasıkarıştırılarak ve bu karışımdaki yeni mamanın miktarı her günarttırılarak verilmelidir. Bu barsak mikroorganizmalarının yeni mamayaadaptasyonu açısından önemlidir. Yeni mamaya alışıncaya kadar dışkıda;miktar, kıvam ve renk açısından oluşabilecek değişikler normaldir.Adaptasyon sürecinden sonra bunlar normale dönecektir. Değişiklik anibir şekilde yapılırsa ishal olma ihtimali çok yüksektir.
• Yavru bir köpek normal olarak günde 4-5 kez dışkılama yapar.
• Bazı köpeklerde dışkısını yeme (kaprofaji) olayı görülebilir. Bu davranış vahşi yaşamdan
kalma bir alışkanlıktır. Bunun yanı sıra dışkı yeme, diyeteki besinmaddeleri eksikliğinde ya da dengesizliğinde, özellikle de liflimaddelerin noksanlığında ortaya çıkmaktadır. Mamada bulunan liflimaddeler, besinlerin barsaklardan geçiş süresinden sorumludur. Bueksikliklerin sonunda dışkı yemenin yanı sıra toprak yeme olayı dagörülebilir.
• Köpekler bazen de ot yerler ve de kusarlar. Çok sık karşılaşılmadığı sürece bu olay
normal olarak kabul edilir. Bunun nedeni, köpeklerin yaşadığı karınağrısı ve kendilerini rahatsız eden safrayı dışarı çıkarmaktır.
• Temel olarak köpeklerin tatlıya gereksinimleri yoktur. Çikolata ve şeker gibi
yiyeceklerin uzun süre verilmesi sonucunda sindirim sistemindebozukluklar, diş çürümesi, yağlanma ve şeker hastalıklarışekillenebilmektedir.
• Köpeklere asla çok sıcak yada çok soğuk yiyecekler verilmemelidir.
• Kuru mamayla beslenen bir köpeğe ekstra gıda maddelerin verilmesi gereksiz ve
de yanlıştır. Bu tip besin maddeleri de köpeğiniz için allerjik olabilir.
• Köpekler için hazırlanmış ticari mamalar dengeli beslenme, yükseksindirilebilirlik, sağlık, iştahla tüketim, dışkılamada düzen, azdışkı, temizlik ve pratik olmaları bakımından avantajlıdırlar.
• Erişkin (adult) mamaya geçişiniz, köpeğinizin büyümesi durduktan sonra olmalıdır.
Irklara göre erişkin mamasına geçme yaşı aşağıda verilen tablodaki gibidir.
Küçük ırk (2.
-10 kg.) 8-12 aylık yaş
Orta boy ırk (10-25 kg.) 12-18 aylık yaş
Büyük ya da dev ırk (>25 kg) 12-24 aylık yaş
Ayrıca büyük ya da dev ırklara ait (erişkin ağırlığı 25 kg.’ın üzerindeolan köpekler) köpek yavrularının beslenmesinde aşağıdaki hususlara dadikkat edilmelidir:
• Bu tip ırkların gelişim süreci 12-24 ay kadar sürmektedir.
• Büyük ve dev ırk köpeklerde gelişim, hayatlarının ilk aylarında son derece değişkendir.
Haftalar geçtikçe vücut ağırlığı ve kemiklerin büyümesi artışgösteririr. Bu tip ırklardaki canlı ağırlık artışı çok hızlıdır, bubüyüme hızı kemikler ve eklemlerde düzeltilmesi zor gelişimbozukluklarına neden olduğundan aşırı beslenmeden kaçınılmalıdır. Canlıağırlık artışı belirli zaman aralıklarıyla düzenli bir şekildeizlenmelidir.
• Köpeklerin yağlanmasına izin verilmemelidir.
• Büyük ve dev ırk köpekler genel olarak bazı ortopedik hastalıklara (osteochondrosis,
dirsek displasisi, kalça displasisi gibi) yatkınlık gösterirler. Buhastalıkların genellikle 4-8 aylık yaş gurubunda görüldüğü ve bazıırklarda (Alman Çoban köpekleri, Labrador, Rottweiller, Alman Kurtköpeği, Boxer, Golden Retriever, Danua, Dobermen) kalıtsal olduğubilinmektedir. Yanlış beslenme (aşırı besleme ve fazla kalsiyumverilmesi) bu hastalıklar için bir risk faktörüdür. Büyük ve dev ırkköpekler genetik olarak hızlı gelişim gösterdiklerinden daha fazla riskaltındadırlar.
• Yukarıda adı geçen hastalıklardan korunmak için mamaya fazla kalsiyum
takviyesi yapılması da bu rahatsızlıklara neden olmaktadırlar.
• Büyük ırk köpeklere fazla kalsiyum verilmesi kemiklerin gelişimini olumsuz etkilemekte
hatta durdurabilmektedir. Bu durum kemik çatıda bozulmaya ve yapıbozukluklarına yol açar. Aşırı kilo alımı sonucunda da zayıf olankemikler bu yükü kaldıramaz ve kemiklerde eğrilik ve kırılmalarşekillenebilir.
• Bu riskleri en aza indirmek için, büyük ve dev ırklar için özel olarak geliştirilmiş mamaların
kullanılması gerekmektedir. Eğer bu formulasyonda bir mamakullanılıyorsa ilave vitamin ve minerel katkısı yapılmasına gerekyoktur. Ayrıca mama tüketimi kontrol altında tutulmalıdır.
Yavru Mamalarının FormülasyonlarıYavru mamaları, yavru köpeklerin büyüme ve gelişme dönemindeki yüksekenerji ihtiyaçlarını karşılamak üzere düzenlenmiştir. Bu mamalaryeterli miktarda kalsiyum, yüksek oranda protein, yağ asitleri, mineralve vitaminleri içermektedir. Yavru mamaları junior, puppy, growth gibiisimler almaktadırlar.
Tavuk etli yavru kuru mamaları: Büyüme ve gelişme döneminde olanyavruların artan enerji ihtiyaçlarını ve gereksinim duydukları bütünbesin maddeleri ihtiyacını karşılar. Protein kaynağı olarak tavuk etive tavuk yan ürünleri kullanılmıştır. Bu mamalar ufak ırklar için(2.
-10 kg. arası ağırlıkta, Örn: Pincher, Terrier ) küçük taneli, ortaboy ırklar için (11-25 kg. arası ağırlıkta, Örn: Beagle, Spaniel,Cocker ) normal taneli, büyük ve dev ırklar için (erişkin ağırlığı 25kg. üzerinde olan, Örn: Doberman, Kurt, Rotweilller ) büyük taneliolarak hazırlanmıştır. Ayrıca bu mamalardaki besin maddeleri oranlarıda ırkların büyüklüklerine ve ihtiyaçlarına göre farklı miktarlardaayarlanmıştır.
Kuzu etli ve prinçli (Lamb & Rıce) yavru kuru mamaları: Bumamalarda protein kaynağı olarak kuzu eti kullanılmaktadır. Yapılanaraştırmalar kuzu etinin köpekler için en az allerjik ve hazmı en kolaybesin maddesi olduğunu göstermektedir. Bu mamalar besin duyarlılığıolan yavruların beslenmesinde, deri ve tüy sağlığının korunmasında iyibir seçenektir. Kuzu eti en az allerjik besin maddesi olduğundan dolayıderi ve tüy sağlığı açısından koruyucu ve oluşabilecek problemleriortadan kaldırıcı özelliğe sahiptir.
Bu mamaların konserve formları da bulunmaktadır.
Yavru mamalarındaki esansiyel yağ asitleri sağlıklı ve parlak bir tüyyapısının, doğru dengelenmiş kalsiyum/fosfor oranı sağlam diş ve kemikyapısının, yüksek kaliteli protein seviyesi güçlü kas yapısının, yükseksindirilebilirlik az miktarda ve sağlıklı dışkının oluşmasını sağlar.Ancak unutulmamalıdır ki, piyasadaki her ticari mama aynı kalitededeğildir.
Bu mamalar haricinde bazı özel durumlarda (kusma, ishal…) kullanılan,yavrular için özel hazırlanmış (prescription) diyet mamalar da piyasadabulunmaktadır. Bu tip mamalar hekim kontrolünde kullanılmalı, veterinerhekimlere danışılmadan kullanılmamalıdır. Çünkü verilecek yanlış birdiyet mama organizmadaki sorunun çözümü olacağına yeni bir probleminortaya çıkmasına neden olabilir.
Yetişkin Köpeklerde Besleme
Beslenmede asıl olan besinlerdeki yaşam payı ve daha sonrasında gelişimpayının belirlenmesidir. Köpeklerde tüm canlılar gibi hayatlarını devamettirecek bir miktar yiyeceğe ve enerjiye zorunlu olarak ihtiyaçduyarlar. Bu enerji gıdalardaki protein, karbonhidrat ve yağlarınbelirli oranlarda vücutta girdiği kimyasal tepkimeler sonucu açığaçıkar. Yiyecekler içindeki protein kaynağının önemi çok fazladır.Hayvansal gıdalardaki protein tercih edilenidir, çünkü besin değerifazladır. Ayrıca bitkisel protein kaynakları kullanılarak hazırlanangıdalarla uzun süre beslenen köpeklerde ishal gibi sindirim problemleriyaşanabilir.
Beslenmede öncelikle köpeğinizin yaşam payı denilen miktar dengeli birşekilde sağlanmalı ve sonrasında köpeğin ırk, boyut ve cinsiyet gibiözellikleri dikkate alınarak gelişim payı belirlenmelidir. Elbettekiküçük ırk bir Terrier ile büyük ırk Labrador’un günlük besin ihtiyacıaynı olamayacağı gibi dişi bir Labrador ile erkek bir Labrador’unihtiyaçlarıda değişiklik gösterir.
Ayrıca dikkat edilmesi gereken diğer bir konuda köpeğin aktivitesidir.Ev içinde yaşayan bir köpekle bahçede yaşayan veya avcılık yapan birköpeğin enerji gereksinimi farklı olacağından günlük alması gerekenmiktar da farklılık gösterir.
Çevre koşulları da verilecek mamanın miktar ve niteliğinde önemtaşımaktadır. Soğuk bir ortamda yaşayan köpeğin günlük enerji ihtiyacıfazla olacağından karbonhidrat ve yağ oranının daha fazla olmasıgerekir.
Küçük boy ırklarda (1-10 kg arası ) beslenme
Küçük ırk köpekler yetişkin canlı ağırlığına 8-12 ayda erşirler. Ortave büyük boy ırklara oranla daha aktiftirler ve fazla enerji harcarlar.Küçük boy ırkların yüksek enerji ihtiyaçlarının karşılanmasına dikkatederek uygun mamalar seçilmeli ancak aşırı kilo almalarıengellenmelidir. Çünkü narin kemik yapıları bu aşırı yük karşısındadeforme olabilir ve özellikle eklemlerde problem yaşayabilir. Enerjikaynağı olarak kullanılan yağların besin içinde protein ile oranınadikkat edilmelidir.
Orta boy ırklarda (10-25 kg arası ) besleme
Orta boy ırk köpekler yavru ağırlıklarının yaklaşık olarak 50-60 katıbir yetişkin ağırlığa ulaşırlar. Gelişimleri yaklaşık 18 aylık oluncayakadar devam eder. Gelişim döneminde uygun ve dengeli bir beslenme ileerişkin ağırlığı kazandırılmalı ve aşırı kilo artışı önlenmelidir. Ortaboy ırklarda mama miktarı belirlenirken köpeğin ırkı ve aktivitesi gözönünde bulundurularak yapılacak seçimler oıldukça önemlidir.
Büyük boy ırklarda ( 25 kg üzeri ) beslenme
Büyük ırk köpekler de gelişim süreci küçük ve orta boy ırk köpekleregöre daha uzun sürer. Bu süre yaklaşık olarak 18-24 aylık oluncayakadar devam eder ve erişkin ağırlığını kazanır. Bu nedenle kiloalmasını engellemeli ve gereğinde hızlı büyümesi kontrol altındatutulmalıdır. Bu ırklarda sıkça karşılaşılan eklem problemlerine karşıönlem alınmalı, dengeli vitamin ve minerel oranına sahip mamalar tercihedilmelidir. Eğer ev yemeği ile beslemek söz konusu ise hekimgözetiminde kalsiyum, D vitamini takviyeleri faydalı olacaktır. Büyükırk köpeklerin beslenmesinde dikkat edilmesi gereken bir konuda mamamınmiktarıdır. Vücut ağırlığının fazla olması nedeniyle fazla miktardamama vermek gerekir. Ancak ani yenilen bu fazla miktardaki gıda mideninaşırı genişlemesine ve mide dönmesi adı verilen çok tehlikeli birrahatsızlığa neden olabilir. Bu nedenle büyük boy ırklarda verilecekmiktar en azından ikiye bölünerek verilmelidir.
Beslemede dikkat edilmesi gereken konular:
Yetişkin bir köpeğin gıdasında yüksek oranda protein, karbonhidrat ve yağ bulunmasına dikkat edilmeli
Günde bir öğün beslenmeli (Öğün sayısı, miktar aynı kalmak koşulu ile en fazla ikiye çıkarılabilir).
Temiz su sürekli bulundurulmalı
Aktivitelerden hemen önce ve sonra yemek vermemeli
Özel faaliyetleri olan bir köpekse (polis köpeği, av köpeği vb.) uygundiyetler hazırlanmalı ve gerekli takviyeler yapılmalı. Bu amaçla yoğunaktivite sırasında vücudun gerek duyacağı oksijen ve demir ihtiyacınıkarşılanmak amacı ile uygun oranlarda E vitamini ve selenyum gibielementlerin takviyesi yapılmalı
Kalsiyum ve fosfor oranının dengeli olmasına dikkat edilmeli. Aşırı veoransız kalsiyumun kireçlenmelere neden olabileceği unutulmamalı.
Irka özgü erişkin ağırlığının korunmasına dikkat etmeli aşırı kilo veya aşırı zayıflamaların önüne geçilmeli
Sindirilebilirliği yüksek gıdalar tercih edilmeli
Selülozun gıdasında yeterli oranda bulunmasını sağlamalı. Böylecebağırsakların ve sindirimin hızı artırılmış olacaktır. Ayrıca selülozdoygunluğu artıracağından diyette yeterli oranda bulunması faydalıdır.
Diyette yeterli düzeyde vitamin ve mineraller bulundurulmalı.
Köpeklerin sindirim sisteminin laktozu (süt şekeri) sindiremediği dikkate alınmalı ve gıdasında bulundurulmamalı.
Gıda değişimi yapmanız gerektiğinde değişim ani olarak değil yavaş ve günlük artırımlar şeklinde yapılmalı.
Yetişkin köpekler için profesyonel mama firmaları tarafındanhazırlanmış ırka özgü pek çok mama günümüzde kolaylıklabulunabilmektedir.
-Küçük ırk yetişkin köpek mamaları
-Orta ırk yetişkin köpek mamaları
-Büyük ırk yetişkin köpek mamaları
Yüksek aktiviteye sahip yetişkin köpekler için ‘performans ‘
Allerjik yapıda ki köpekler için ‘lamb & rice ‘
Metabolik hastalığı olan köpekler için de çeşitli ‘prescription ‘mamalar üretilmektedir.
Hamile Köpeklerde Besleme
Tüm canlılarda olduğu gibi köpeklerde de hamilelik dönemi özel bakımgerektiren istisna bir devredir. Bu dönemde hamile köpeğin besinlerdekinormal ‘’yaşam payı’’ ihtiyacı daha yüksektir.
Hamilelikte görülebilecek değişimler:
Vücuttaki yağ miktarında artış
Aktivitelerde azalma
Vücut ağırlığında artış olarak sınıflandırılabilir.
Gebeliğin ilk haftalarında normal oranda verilen gıda miktarını,gebeliğin ileri dönemlerinde artırmak gerekir. Yavruların gelişimineparalel olarak artış gösteren gıdasal ihtiyaç, annenin maması kademeliartırarak karşılanmalıdır. Ayrıca içerdiği protein oranının daha yüksekolmasına dikkat edilmelidir.
Hamile bir köpeğin beslenmesinde dikkat etmeniz gereken konuları şöyle sıralayabiliriz:
Düzenli ve dengeli bir beslenme hamile köpekler için çok önemlidir.
Mamanın miktarı ve mümkünse öğün sayısı arttırılmalıdır
Protein oranı yüksek, yağ oranı dengeli gıdalar tercih edilmelidir
Temiz ve yeterli su annenin önünde sürekli olarak bulundurulmalıdır
Gerekli mineral ve vitaminlerin takviyesi yapılmalıdır (hekimin önerisi ile)
Hamile köpekler kilo almaya meyillidir. Ancak annenin aşırı kilo artışıgüç doğum olasılığı dikkate alınarak önlenmelidir. Bu amaçla besinlerdeki denge korumalı ve anneye aşırı olmayan düzenli yürüyüşleryaptırılmalıdır.
Hamilelik ilerledikçe artan yavru hacmi nedeniyle midenin alanıküçüldüğünden tek seferde fazla gıda vermek annenin rahatsızlanmasınaneden olabilir. Sık sık ve daha az miktarlarda yedirmek daha doğruolacaktır.
Kalsiyum oranında kideğişim nedeniyle deformasyonlar olabileceğindenannenin gıdasındaki kalsiyum oranı dengelenmelidir. Kalsiyum fötus’ungelişiminde olduğu kadar laktasyon (süt emzirme) döneminde de önemtaşıyan bir mineraldir.
Enerji kaynağı olarak kullanılan karbonhidratların anneye yeterlidüzeyde verilmesine özen gösterilmelidir. Mısır, buğday, pirinç buamaçla verilebilecek gıdalar arasındadır.
Gebelik döneminde gerekli olan günlük enerji (kalori) ihtiyacıbelirlenirke annenin vücut ağırlığı, ırkı, aktivitesi, çevre ısısı vebiliniyorsa yavru sayısı gözetilmelidir. Bu durum süt verme dönemindede dikkat edilmesi gereken bir konudur. Bu dönemde de annenin enerji vebesin ihtiyacı süt salgılanmasına bağlı olarak artış gösterir.Vitaminler normal vücut metabolizması için gerekli olduğu kadar hamilebir köpeğin besinlerinde de yeterli oranda bulunmalıdır.
Doğumdan önceki son günlerde yemek tüketiminde azalma olur. Bazen son 24 saatte tamamen durabilir. Bu durum normaldir.
Doğumdan sonraki ilk gün de de köpeğin gıda tüketimi az olabilir ancak anneye bol su verilmelidir.
Yavru maması olarak adlandırılan puppy mamaların gebelik dönemindeanneye verilmesi yavrunun, fötus evresinden başlayarak aynı protein vekarbonhidratı alması ve gelişme oranının yüksek olması açısındanyararlıdır.
